De Emslandlampen 1933-1945

Dokumentations- und Informationszentrum (DIZ) Emslandlager

Homepage

 

 

De geschiedenis van de onder het nationaal-socialisme opgerichte Emslandkampen is voor grote delen van de bevolking, maar vooral bij de jeugd, zo goed als onbekend.
Het bezighouden met deze geschiedenis biedt echter de mogelijkheid een gedifferentieerde kijk te krijgen op het systeem van de nationaal-socialistische machthebbers.

De in totaal 15 kampen  (map) hadden vanaf 1933 tot 1945 wisselende functies. Ze werden door de nazi`s gebruikt als:
concentratiekampen (1933-1936)
strafgevangenenkampen (1934-1945)
militaire-strafgevangenenkampen(1939-1945)
krijgsgevangenenkampen (1939-1945)
buitenkampen van het concentratiekamp Neuengamme (1944/45).

Op veel plaatsen in Noord-Duitsland waren bovendien buitencommando`s van de Emslandkampen. Tijdens de oorlog waren er eveneens buitencommando`s in Noorwegen en in het westen van Frankrijk.

De verschillende functies van de kampen geven de verdere ontwikkeling van de nationaal-socialistische heerschappij weer.
De kampen werden in het begin gebruikt voor de uitschakeling en 'heropvoeding' van daadwerkelijke en vermoedelijke tegenstanders, later ook voor door burgeren militaire - rechtbanken veroordeelden. Het strenge regime en de zware lichamelijke arbeid bij de ontginning van het Emslandse veengebied droeg bij aan de ommenselijke levensomstandigheden in de kampen. Vanaf het begin van de oorlog werden de gevangenen ook ingezet in de oorlogsindustrie en de landbouw. De Emslandkampen omvatten aldus ook een stuk regionale en economische geschiedenis.
 

In totaal werden er ca. 80.000 concentratiekampgevangenen en strafgevangenen vastgehouden, evenals tussen de 100.000 en 180.000 krijgsgevangenen. Ongeveer 38.000 mensen, waaronder zo`n 35.000 Sovjet-Russische krijgsgevangenen, overleefden de kampen niet.

 

concentratiekamp Esterwegen 1936


Literatuur: Pieter Albers: Gevangen in het veen. De geschiedenis van de Emslandkampen